Ekonomska politika je vrlo često prisiljena da reaguje na posljedice djelovanja nekih drugih politika, čija krajnja namjera uopšte nije bila stvaranje negativnih ekonomskih efekata, a na kraju su ipak do njih dovele.
Category: Monetary policy/Monetarna politika
Digitalni novac, kreditno posredovanje i zamka likvidnosti – Kineski odgovor
Prema metodologiji Banke za međunarodna poravnanja (BIS), CBDC (Central Bank Digital Currency) je digitalni novac koji predstavlja direktnu obavezu centralne banke, uz jedno bitno razlikovanje: CBDC na veliko (wholesale CBDC) namenjen je prvenstveno bankama i drugim finansijskim institucijama, dok je CBDC na malo (retail CBDC) namenjen građanima i preduzećima – nebankarskom sektoru.
Kako NBS utiče na inflaciju? – Referentna kamatna stopa i prenos monetarne politike
Efikasnost Narodne banke Srbije (NBS) u postizanju ciljane inflacije zavisi od efikasne upotrebe instrumenata koji su joj na raspolaganju. Koji je glavni instrument kojim NBS utiče na inflaciju i, uopšte, na ekonomska kretanja u Srbiji?
Monetarna multiplikacija u Srbiji – Proizvodnja novca
Monetarna multiplikacija, ili u prevodu sa stručnog, ekonomskog jezika umnožavanje novca, pojednostavljen je prikaz procesa proizvodnje novca u bankarskom sistemu.
Nova poslovna filosofija Evropske centralne banke? – We do care about profit
U svijetu koji se ubrzano mijenja ni centralne banke ne mogu biti ostavljene po strani. Ideja o kojoj se ovih dana raspravlja u Evropskoj centralnoj banci (ECB) mijenja suštinu višedecenijske poslovne paradigme kreatora monetarne politike eurozone.
Inflacija na Zapadnom Balkanu – Šta je to što Albanija ima?
Najnoviji inflacioni udar, prouzrokovan američko-izraelskom vojnom akcijom i reakcijom Irana, ponovo skreće pažnju na monetarne režime i stepen njihove uspešnosti u kontroli inflacije.
Inflaciona očekivanja u Srbiji – Inflaciona memorija
Pre dva dana Narodna banka Srbije (NBS) objavila je rezultate najnovije ankete o inflacionim očekivanjima za maj. Reč je o veoma dragocenom izvoru podataka za vođenje monetarne politike, ali i za razumevanje načina na koji različite društvene grupe i sektori formiraju očekivanja o budućoj inflaciji.
Zašto je Evropska centralna banka povećala kamatne stope? – Kratkoročno nepoverenje i dugoročno poverenje
Prošle sedmice, na sastanku od 11. juna, Evropska centralna banka (ECB) odlučila je da, prvi put nakon septembra 2023. godine, poveća kamatne stope.
Superkor inflacija u Bosni – Inflacija tražnje i inflacija ponude
Bosanska centralna banka je jedina institucija u Bosni koja javno pokazuje da razume suštinu inflacije i njenu strukturu.
Realni optimizam Evropske centralne banke? – Neukorenjena inflacija
Uoči 1. maja, Praznika rada, European Central Bank odlučila je da ne poveća kamatne stope, a na osnovu najaktuelnijih tržišnih podataka verovatnoća da će ECB povećati kamatnu stopu u junu iznosi 90%.
Promena strukture potrošačkih pondera u BiH (2015–2025) i njen ekonomski značaj – Pogoršanje životnog standarda?
U periodu od 2015. do 2025. , za deset godina, došlo je do promena u strukturi pondera indeksa potrošačkih cena (CPI) u Bosni i Hercegovini. Ove promene su statističke prirode, ali verovatno odražavaju i dublje ekonomske i društvene procese, koje se odnose na životni standard stanovništva i strukturu potrošnje domaćinstava. Za potpuno tumačenje ovih promena neophodno je uzeti u obzir metodološke specifičnosti CPI-a, kao i makroekonomski kontekst u kome se odvija potrošnja.
Uzrok pada cijene zlata – Drveće ne raste do neba
Rast cijene zlata mjesecima, pa i godinama, savršeno se uklapao u već poznatu naraciju o globalnoj neizvjesnosti koja podiže njegovu vrijednost.
Da li kreće novi ciklus rast kamatnih stopa ECB? – Za samo 13 dana
Rat na Bliskom istoku poremetio je globalne robno-novčane tokove do te mjere da su već vrlo vjerovatni veliki preokreti u ekonomskoj politici pojedinih vodećih valutnih zona.
Inflacija u eurozoni i Bosni i Hercegovini – Ovaj put ECB neće pomoći
Od polovice 2022. godine Europska središnja banka povećavanjem kamatnih stopa poskupljivala je kredite i poticala štednju, s krajnjim ciljem smanjenja potrošnje i obaranja inflacije.
Hrvatska ekonomija u EU – 13 godina poslije
Da li su ekonomski ciljevi zbog kojih je Hrvatska 2013. godine ušla u EU ostvareni i da li se Hrvatskoj isplatio ulazak u EU, moguće je odgovoriti, jer je od ulaska u EU prošlo 13 godina.
Inflacija u EU i Rusiji – Provodnici inflacije
U potrazi za najbitnijim događajem na tržištu energenata u Evropi u proteklih nekoliko dana došli smo do rasta cijena prirodnog gasa u Evropi, rasta koji je rezultat djelovanja prije svega meteoroloških faktora, a potom i tržišnih i strukturnih faktora.
Ista monetarna politika – Učinkovita i neučinkovita
Postoji li na svijetu zemlja čiji građani ne bi voljeli imati središnju banku koja je sposobna utjecati na cijene stambenih nekretnina, sniziti te cijene i smanjiti teret ove vrste duga, koji većina građana nosi godinama, a neki i više od desetljeća?
Hrvatska u eurozoni -Teorija i praksa
Odgovor na pitanje je li Hrvatska ispravno postupila što se dobrovoljno odrekla domaće valute, kune, a samim time i Bugarska (od 1. siječnja članica eurozone), ovisi, teorijski promatrano, o tome je li eurozona optimalno valutno područje (optimal currency area, OCA) za ove zemlje.
Poslovni ciklus – Nepravilna sinusoida
Poslovni ciklus (business cycle) predstavlja promjenu poslovne aktivnosti u vremenu, obilježenu smjenom perioda rasta i perioda pada, nalik prirodnoj smjeni plime i oseke.
Vrednost američkog dolara – Risk-Off
Na jačanje evra u odnosu na dolar, koje se odvijalo skoro tokom cele 2025. godine, deluje više faktora, a jedan od glavnih su promene monetarnog odnosa snaga između SAD i evrozone, a ne bolji ekonomski performansi evropske ekonomije.