U prvoj polovini jula Izvršni odbor Narodne banke Srbije (NBS) odlučio je da zadrži kamatne stope na nepromenjenom nivou, čime je demonstriran visok stepen nezavisnosti monetarne politike u Srbiji u odnosu na monetarnu politiku u evrozoni koju sprovodi Evropska centralna banka (ECB), a koja traje već duže vreme – takva samostalna i različita politika kamatnih stopa NBS nije slučajnost i ima osnovu u kretanju potrošačkih cena.
Category: Economic policy/Ekonomska politika
Inflacija u Hrvatskoj – Divergencija?
S obzirom na to da je jedan od razloga ulaska malih ekonomija u monetarnu uniju niska, kontrolirana i predvidiva inflacija, a kako se inflacija u Hrvatskoj još uvijek nije povinovala tom pravilu, treba li hrvatsku ekonomsku politiku, i u okviru nje politiku ekonomskih integracija, proglasiti neuspješnom?
Ekonomija Srbije između rasta i društvenih nemira – U četiri slike i par rečenica
Svaki vanredni, ekstremni i dugotrajni društveni nemiri se neminovno moraju odraziti na ekonomsku osnovu društva. Srbija nije izuzetak, iako bi svi, obe sukobljene strane, voljele da to nije tako – da društvo može ići na jednu stranu, a ekonomija na drugu.
Omjer kredita i depozita banaka – Prerađivački kapaciteti i profitabilnost
Ako se rast kredita banaka u BiH od 10% usporedi s inflacijom iz prethodnog razdoblja, koja je dovela do visokog nominalnog, ali ne i realnog rasta BDP-a, tada u makroekonomskom okviru taj kreditni rast uopće ne izgleda visok.
Kako povećati likvidnost bosanskog gospodarstva u svjetlu neke buduće kreditne krize? – Zemlja koja tvrdoglavo i na vlastitu štetu ustrajno odbija promjene
U Bosni se već odavno zaustavio razvoj monetarnog sustava, koji je praktički prepušten komercijalnim bankama. One odlučuju koliko novca će, kome, pod kojim uvjetima i na koji rok posuditi.
Promene u krivoj prinosa SAD – Ne valja ni jedno ni drugo
Amerika ima najveći javni dug na svetu, pa sve što se s njim dešava — direktno ili indirektno, u većoj ili manjoj meri — utiče na svetsku ekonomiju i praktično sve nacionalne ekonomije.
Iako neke od njih žive u iluziji da ih se to ne tiče, realnost je drugačija.
Zaštita bankarskog sektora u Hrvatskoj – Makrobonitetna regulacija
Od 1. srpnja na snagu stupaju odluke Hrvatske narodne banke (HNB) kojima se iznos mjesečnog anuiteta (rata plus kamata) i iznos kredita vežu uz dohodak i vrijednost nekretnine koja se kupuje, s primarnim ciljem zaštite korisnika kredita od prekomjernog zaduživanja, ali i s namjerom postizanja dodatnih ciljeva.
Robna razmena Bosne i Hercegovine sa svetom – Minimalna i maksimalna vrednost
Tokom izveštavanja o ekonomskim pokazateljima, uobičajeno je da se posebna pažnja usmeri na ekstremne vrednosti podataka.
Kako prevazići strah od tržišnog rizika? – Kao virusi i bakterije
Jedan dio investitora koji oklijevaju da uđu na tržište akcija stalno odlaže investiranje jer se plaše da će zbog pada cijena akcija vrijednost investicije biti umanjena i zato ne kupuje akcije i ulaže novac u obveznice, štedne uloge ili nekretnine.
Kratki i srednji rok u američkoj ekonomskoj politici – No pain no gain?
Mnogobrojni ekonomski indikatori — posebno oni koji su glavna meta nove američke administracije — pokazuju da su prvih 100 dana Trampove administracije, zbog potpuno nekonvencionalne ekonomske politike, obeleženi kao izuzetno loš početak drugog predsedničkog mandata – pravi ekonomski fijasko.
Plaza sporazum 2.0 – Odbrambeni kišobran američkog Stevana
Stav ekonomista u novoj američkoj administraciji je da je moguće istovremeno imati slab dolar (koji smanjuje američki trgovinski deficit) i dolar koji ostaje dominantna svetska valuta — to je suština nove američke ekonomske politike, iako to na prvi pogled deluje i nelogično i neostvarivo.
Američki bilans u trgovini sa ostatkom sveta – Plaza sporazum
Iz današnje perspektive, veoma je teško zamisliti situaciju u kojoj ekonomija SAD funkcioniše gotovo bez ikakvog deficita u spoljnoj trgovini sa ostatkom sveta. Upravo u takvim uslovima poslovala je američka ekonomija pre više od 50 godina.
U predmetu „Viaduct – Centralna banka Bosne i Hercegovine“ najjednostavnija rješenja su uvijek ona najbolja – Od šume ne vide drvo
Materijalna šteta koju Bosna i Hercegovina, odnosno Republika Srpska, ima zbog izgubljenog arbitražnog spora (u sporu sa firmom Viaduct d.o.o. Portorož) je ogromna i svakim danom se uvećava zbog obračuna zatezne kamate, međutim ne treba podcijeniti indirektnu korist koju bosansko društvo, politička sfera i ekonomska i pravna struka imaju, ili će imati, od rasprava na ovu temu.
Alternativne mere zaduženosti države – Međunarodni pogled
Koliko ima istine u tvrdnji da su razvijene zemlje Evropske unije izvoznice kapitala i u 21.veku može se proceniti na osnovu jednog ekonomskog pokazatelja koji daje i alternativnu informaciju o stepenu zaduženosti ekonomije sa aspekta međunarodnog okruženja.
Ekonomski ciljevi (ne)prijateljskih država – Usluga za uslugu
U 20. vijeku, rat de facto između Ukrajine i Rusije (de jure to je bio rat između bijelih i crvenih) trajao je četiri godine (1918–1922), a rat koji je izbio ponovo između istih strana, 100 godina poslije, ima dobre šanse da se završi za tri godine (2022–2025).
Monetarna politika u Bosni i eurozoni – Uvoz inflacije i izvoz elementarne pameti
Kompleks niže vrijednosti vodi ka potcjenjivanju vlastitih sposobnosti da se uoče elementarne činjenice, i bezrezervnom vjerovanju u sposobnost i rasuđivanje onoga koji se u uspostavljenom odnosu smatra intelektualno, ili na neki drugi način, nadmoćnim.
Velika pobjeda Agencije za bankarstvo Republike Srpske – Državotvorna ekonomska politika
Prije pet godina smo u dva navrata, u aprili 2020. i junu 2020. ukazali na činjenicu da je Bosna i Hercegovina od polovine 2016.godine počela, preko svojih banaka, finansirati Evropsku uniju i njene države.
Jedini prijatelji srpskog javnog duga – Rok od 90 dana
U međuljudskim odnosima najveća vrlina je od protivnika napraviti saradnika, najveća zla sudbina od prijatelja napraviti protivnika, a slična logika važi i za odnose između poslovnih partnera.
Bosansko i evropsko tržište električne energije – Paralelna stvarnost
U kontekstu socijalne ekonomske politike koju oba bosanska entiteta provode u elektroenergetskom sektoru razlika između unutrašnjeg i vanjskog tržišta električne energije nije dovoljno istaknuta, pa je malo ko svjestan stepena žrtvovane rentabilnosti koju ovaj sektor podnosi na oltar očuvanja društvenog mira.
Izvoz električne energije – Izvezi ili umri
Parola “izvezi ili umri” nastala je u zemljama u razvoju, koje su svojim ekonomskim politikama težile povećanju izvoza kao glavnom sredstvu za ostvarivanje što viših stopa ekonomskog rasta i za ubrzanje ekonomskog razvoja.